07/2025

Πόσο δύσκολο είναι το «δύσκολο» — και τι ακριβώς σημαίνει αυτό; Αν ασχολείστε συχνά με την αναρρίχηση ή το bouldering, αργά ή γρήγορα θα βρεθείτε αντιμέτωποι με έναν φαινομενικά χαοτικό λαβύρινθο από αριθμούς, γράμματα και συστήματα βαθμολόγησης. Είτε σκαρφαλώνετε σε πανύψηλους τοίχους στη φύση είτε στο γυμναστήριο, οι διαδρομές με τον ίδιο βαθμό δυσκολίας συχνά μοιάζουν εντελώς διαφορετικές. Εδώ θα μάθετε όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε: γιατί υπάρχουν τα συστήματα βαθμολόγησης, ποια είναι αυτά και τι μας λένε στην πραγματικότητα.
Κατά την αξιολόγηση αναρριχητικών διαδρομών, υπεισέρχονται πολλοί παράγοντες:γωνία τοίχου,μέγεθος λαβής,ποικιλία πατημάτων– αυτά μπορούν ακόμη να μετρηθούν σχετικά αντικειμενικά. Ωστόσο, τα πράγματα δυσκολεύουν όταν στην εξίσωση μπαίνουν η ποιότητα του βράχου, ο προσανατολισμός ή η ορατότητα. Ορισμένες ορθοπλαγιές μπορεί να ρίχνουν έντονες σκιές το απόγευμα, με αποτέλεσμα οι λαβές να γίνονται σχεδόν αόρατες. Αντίθετα, αν είσαι κοντός, μερικές φορές μπορεί να μην έχεις άλλη επιλογή από το να πηδάς ουσιαστικά από τη μία λαβή στην άλλη — ή να αποδεχτείς τη μοίρα σου, να εγκαταλείψεις την προσπάθεια και να κατέβεις με όσο το δυνατόν περισσότερη αξιοπρέπεια.
Έπειτα, υπάρχουν πράγματα όπωςθερμοκρασίακαιυγρασίανα έχεις υπόψη: αυτό που φαίνεται εφικτό με δροσερό και ξηρό καιρό μπορεί το καλοκαίρι να μετατραπεί σε πραγματική γιορτή γλιστρημάτων. Επίσης, οι αναρριχητικές διαδρομές δεν παραμένουν ποτέ ίδιες. Οι λαβές φθείρονται, σπάνε και αποκολλώνται – έτσι, ένα σταθερό 5.11a μπορεί εύκολα να γίνει 5.12a μέσα σε μία νύχτα. Έχε κατά νου ότι η βαθμολόγηση περιλαμβάνει υποκειμενικούς παράγοντες, οι οποίοι διαμορφώνουν μια γενική συναίνεση. Αυτό που για εσένα μοιάζει με 5.9 μπορεί για κάποιον άλλο να είναι 5.10a.
Με λίγα λόγια: Ένα σύστημα αξιολόγησης μπορεί στην καλύτερη περίπτωση να αποτελεί μια προσπάθεια να αποτυπώσει όλες αυτές τις πτυχές σε έναμία μόνο τιμή. Και ακριβώς εκεί βρίσκεται η πρόκληση.
Τα συστήματα διαβάθμισης διαφέρουν ανά χώρα, αναρριχητική κατηγορία και παράδοση – όμως όλα αποτελούν δείκτες της δυσκολίας μιας διαδρομής. Ορισμένα συνυπολογίζουν επίσης τον βαθμό δέσμευσης και την ασφάλεια στο πλαίσιο της συνολικής αξιολόγησης. Οι διαδρομές αθλητικής αναρρίχησης βαθμολογούνται συχνά με το γαλλικό σύστημα, ενώ στο bouldering χρησιμοποιείται συνήθως το σύστημα του Fontainebleau. Το βρετανικό σύστημα διαβάθμισης πηγαίνει ένα βήμα παραπέρα, υποδεικνύοντας επιπλέον το επίπεδο προστασίας, την έκθεση, καθώς και τον κίνδυνο πτώσης. Για να είστε προετοιμασμένοι για την επόμενη αναρριχητική σας εξόρμηση, ακολουθεί μια επισκόπηση των πιο συνηθισμένων συστημάτων διαβάθμισης:
Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, η γαλλική κλίμακα έχει καθιερωθεί ως το πρότυπο στηναθλητική αναρρίχηση, ιδιαίτερα στην Ευρώπη, αλλά και διεθνώς. Ξεκινώντας από1 (πολύ εύκολο), η κλίμακα προχωρά μέσα από4, 5, 6, κ.λπ. μέχρι και (προς το παρόν)9c. Απόβαθμός 5από εδώ και στο εξής, χρησιμοποιούνται γράμματα (a, b, c) και υποδιαιρέσεις όπως το "+" – για παράδειγμα, 7a, 7a+, 7b κ.λπ. Μια διαδρομή με βαθμό7a+είναι επομένως πιο δύσκολο από7a, αλλά πιο εύκολο από7b. Αυτό ακολουθείται από7b+, στη συνέχεια7c,7c+, πριν συνεχίσετε με8a.
Ωστόσο, ο γαλλικός βαθμός 7a+ δεν είναι ίδιος με τον αντίστοιχο βαθμό σε άλλα συστήματα — ιδίως στις αίθουσες αναρρίχησης εκτός Ευρώπης.



Η κλίμακα UIAA (Διεθνής Ένωση Ορειβατικών Συνδέσμων) είναι παρόμοια με τη γαλλική κλίμακα, αλλά χρησιμοποιεί ρωμαϊκούς αριθμούς. Πιθανότατα θα τη συναντήσετε στη Γερμανία, την Αυστρία και την Ελβετία, καθώς και σεπαραδοσιακή αλπική αναρρίχησηδιαδρομές.
Αυτή τη στιγμή κυμαίνεται απόI (πολύ εύκολο)τοXII (εξαιρετικά δύσκολο)– με τις υψηλότερες βαθμίδες να διακρίνονται με σύμβολα όπως «-», «σκέτο» και «+». Αν κατανοείτε ήδη τον τρόπο λειτουργίας της γαλλικής κλίμακας, αυτή θα σας φανεί εύκολη. Οι βαθμοί δυσκολίας από τον εύκολο έως τον δύσκολο θα ήταν, για παράδειγμα,V-, V, V+, VI-, κ.λπ.
Στα Όρη από Ψαμμίτη του Έλβα και στις γειτονικές περιοχές ισχύει η κλίμακα της Σαξονίας. Συνδυάζειτεχνική δυσκολία και κίνδυνοςσεμία αξιολόγηση, χρησιμοποιώντας ρωμαϊκούς αριθμούς όπως στην κλίμακα UIAA. ΑπόVIIκαι εξής, υποδιαιρείται περαιτέρω με γράμματα, π.χ.VIIa, VIIb, VIIc, και ούτω καθεξής.
Συνθήκες ασφάλισηςείναι ιδιαίτερα απαιτητικές εκεί – με λίγα λόγια, πρόκειται για παραδοσιακή αναρρίχηση ("Trad") με μεγάλη προσωπική ευθύνη.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες χρησιμοποιείται το δεκαδικό σύστημα Yosemite (YDS) – γνωστό και ως το malembeκλίμακα Sierra. Ξεκινά από5.0και επί του παρόντος φτάνει έως5.15d. Από5.10προς τα εμπρός, επιστολές από"ένα"σε"d"προστίθενται – π.χ. 5.10a, 5.10b κ.λπ. –, ακολουθώντας το σύστημα βαθμολόγησης των γαλλικών και σαξονικών κλιμάκων.
Το YDS χρησιμοποιείται συχνά σεαθλητική αναρρίχηση και παραδοσιακή αναρρίχηση, αλλά επικεντρώνεται αποκλειστικά στην αξιολόγησησωματική δυσκολία.
Στη Μεγάλη Βρετανία, τα πράγματα γίνονται λίγο πιο περίπλοκα. Εδώ, τοΚλίμακα E ("Προσπάθεια")χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση όχι μόνο της τεχνικής δυσκολίας, αλλά καιψυχολογική πίεση και συνθήκες ασφάλισης. Αποτελείται από τα εξής στοιχεία:
Τεχνικός βαθμός(π.χ. 4c, 5b, 6a) δηλώνει το τεχνικά δυσκολότερο τμήμα της διαδρομής.
Περιγραφικός βαθμός(π.χ. S «Severe», HS «Hard Severe», E1 έως E11) αξιολογεί ολόκληρη τη διαδρομή – συμπεριλαμβανομένων των διαθέσιμων ασφαλειών, της έκθεσης και του κινδύνου πτώσης.
Αυτό σημαίνει ότι μια διαδρομή μπορεί να θεωρείται εύκολη στην τεχνική κλίμακα, αλλά παρ’ όλα αυτά να λαμβάνει υψηλή βαθμολογία E, αν η ασφάλιση είναι ανεπαρκής ή ενδέχεται ακόμη και να θέσει τους αναρριχητές σε κίνδυνο.
Ενώ η κλίμακα E αντιπροσωπεύει το υψηλότερο επίπεδο δυσκολίας, η Αυστραλία το κρατά πολύ πιο απλό. Ξεκινά περίπου από11 (εύκολη)και επί του παρόντος φτάνει έως36, που αντιστοιχεί περίπου σεΓαλλικός βαθμός 9aήUIAA XI. Δεν υπάρχουν γράμματα ή διαβαθμίσεις με συν/πλην — απλώς ανεβαίνετε στην κλίμακα. Ωστόσο, οι διαδρομές μπορεί να δίνουν πολύ διαφορετική αίσθηση κατά την ανάβαση, ανάλογα με την περιοχή και το ανάγλυφο.
Αν σχεδιάζετε ένα αναρριχητικό ταξίδι στη Νότια Αμερική, θα πρέπει οπωσδήποτε να αφιερώσετε χρόνο για να εξοικειωθείτε με το βραζιλιάνικο σύστημα βαθμολόγησης. Όπως η κλίμακα UIAA ή η σαξονική κλίμακα, βασίζεται σε ρωμαϊκούς αριθμούς απόI–XI. Εύκολες διαδρομές έως βαθμόVIμπορεί να συμπληρωθεί με"sup"(για το «ανώτερο»), π.χ.,VIsup. Απόβαθμός VIIεφεξής, τα γράμματαα, β και γπροστίθενται, ακολουθώντας το γαλλικό πρότυπο, για την περαιτέρω διαφοροποίηση των επιπέδων δυσκολίας.
Στην τεχνητή αναρρίχηση,χρησιμοποιήστε ενεργά την προστασίαγια την ανοδική πορεία. Ακολουθούν οι βασικοί βαθμοί δυσκολίας:
A0: Σημείο ασφάλισης που χρησιμοποιείται ως σκαλοπάτι ή λαβή («τεχνητή αναρρίχηση»)
A1: Κίνηση με θηλιές για τα πόδια
A2-A5: Δυσκολία που αυξάνεται, σημεία αγκύρωσης σε ολοένα χειρότερη κατάσταση, υψηλός κίνδυνος
Οι προηγούμενες κλίμακες αξιολόγησης επικεντρώνονταν όλες στην αναρρίχηση με σχοινί. Η αναρρίχηση boulder, ωστόσο, είναι αρκετά διαφορετική. Εδώ, το επίκεντρο είναι η μέτρησηεκρηκτική δύναμηκαιτέλειες αλληλουχίες κινήσεων– αλλά όχι την αντοχή, την τακτική ή την προστασία. Σε σύγκριση με την αθλητική αναρρίχηση, είναι σαν να συγκρίνεις ένα σπριντ 100 μέτρων με έναν μαραθώνιο.
Όταν κάνεις bouldering, αργά ή γρήγορα θα συναντήσεις τοΚλίμακα Fontainebleau(σύντομο:Fb) – είναι το χρυσό πρότυπο, ειδικά σεΕυρώπη. Προέρχεται, όπως υποδηλώνει και το όνομά της, από τη θρυλική περιοχή bouldering του Φοντενεμπλό στη Γαλλία και είναι αρκετά κοντά στη γαλλική κλίμακα βαθμολόγησης αναρριχητικών διαδρομών.
Η κλίμακα ξεκινά από2 («εύκολο»), αυξάνοντας σεa-, b- και c-αυξήσεις έως το επίπεδο 5.Από 6aτα πράγματα σοβαρεύουν και οι βαθμολογίες είναι είτεευθύή επισημασμένο με ένα+– που σημαίνει ότι το boulder είναι λίγο πιο δύσκολο. Αν θέλεις να μάθεις πού βρίσκεται τοαπόλυτη κορυφήβρίσκεται: το δυσκολότερο επιβεβαιωμένο πρόβλημα bouldering μέχρι σήμερα είναι9a– ένα πραγματικό σημείο αναφοράς!
Έπειτα υπάρχει τοΒαθμός δυσκολίας τραβέρσας Fb. Η αρχή παραμένει η ίδια, αλλά επειδή οι τραβέρσες συνήθωςμε μεγαλύτερη έμφαση στην αντοχήκαι λιγότερο δυναμικές, κατατάσσονται ως κάπως πιο εύκολες. Ένατραβέρσα 8a+επομένως αντιστοιχεί περίπου σε έναμπόλντερινγκ 8a.
Αν ποτέ πας για bouldering στοΗΠΑ, τελικά θα συναντήσεις τοΚλίμακα V. Είναι το κορυφαίο σύστημα βαθμολόγησης εκεί και λειτουργεί λίγο διαφορετικά από την κλίμακα του Φοντενεμπλό. Το «V» σημαίνει«Παράσιτα», που πήρε το όνομά του από τον αναρριχητή του bouldering John «Vermin» Sherman, ο οποίος δημιούργησε το σύστημα.
Ξεκινά απόV0, που αντιστοιχεί περίπου σε5c στην κλίμακα FB. Στη συνέχεια, η δυσκολία αυξάνεται γραμμικά: V1, V2, V3... και ούτω καθεξής, έως σήμεραV17 (αντιστοιχεί σε πρόβλημα bouldering βαθμού 9a)– το δυσκολότερο επιβεβαιωμένο crux σε πρόβλημα bouldering στον κόσμο. Σε αντίθεση με την κλίμακα Fb, υπάρχουνχωρίς υποδιαιρέσεις a, b ή cεδώ, κάνοντας τα πράγματα λίγο πιο γραμμικά.
Η σύντομη απάντηση: Όχι – τουλάχιστον όχι ακριβώς. Παρόλο που υπάρχουν πολυάριθμοι πίνακες σύγκρισης και μετατροπείς βαθμών, συχνά υπάρχει ακόμη αρκετό περιθώριο απόκλισης. Ένα γαλλικό 6c δεν είναι πάντα τόσο δύσκολο όσο το UIAA 8, και ακόμη κι αν ένας αναρριχητής bouldering κατακτήσει το 7a, αυτό δεν σημαίνει αυτόματα ότι μπορεί να αναρριχηθεί και σε μια διαδρομή αθλητικής αναρρίχησης βαθμού 9+, καθώς και οι δύο κλάδοι απαιτούν εντελώςδιαφορετικές δεξιότητες. Ενώαθλητική αναρρίχησηαπαιτεί κυρίωςτεχνική,αντοχή, καιστρατηγική ανάγνωση διαδρομής,αναρρίχηση boulderαφορά συχνάακριβείς κινήσεις,τάση σώματος, καιδυναμικά στοιχεία– αλλά καιΣύνθετη τεχνική,ισορροπία, καιδεξιότητες επίλυσης προβλημάτων. Στοπαραδοσιακή αναρρίχηση, ψυχικοί παράγοντες όπωςαυτοασφάλιση,αξιολόγηση κινδύνων, καιαξιολόγηση διαδρομήςείναι επίσης σημαντικά.
Συνιστούμε να χρησιμοποιείτε τους πίνακες αποκλειστικά ως οδηγό – ιδίως σε ό,τι αφορά τις δικές σας επιδόσεις – και να περιμένετε πάντα το απρόβλεπτο. Πηγή:Ορειβατικός Σύλλογος

Παρόλο που οι διαδρομές σε κλειστό χώρο συχνά βαθμολογούνται με τις ίδιες κλίμακες όπως οι διαδρομές σε υπαίθριο χώρο, υπάρχουν σημαντικές διαφορές:
Σε εσωτερικούς χώρους: ευκολότερη αξιολόγηση, σταθερή απόσταση μεταξύ των λαβών, σταθερές θερμοκρασίες
Βράχος: Ανομοιόμορφα, απρόβλεπτα, φυσικά σημεία ασφάλισης – αλλά περιλαμβάνουν και τη μία ή την άλλη έκπληξη, γεγονός που τα καθιστά αντίστοιχα πιο απαιτητικά ψυχολογικά
Οι αίθουσες αναρρίχησης συχνά θεωρούνται «φιλικές προς τον πελάτη» — κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε μια απότομη προσγείωση στην πραγματικότητα όταν βρεθείτε στην ύπαιθρο. Ειδικά όταν επιχειρείτε απαιτητικές αναρριχήσεις onsight, αποδίδει σημαντικά να είστε ήδη εξοικειωμένοι με την αίσθηση και τη φυσική των βραχωδών επιφανειών.
Η αναρρίχηση είναι κάτι περισσότερο από αριθμούς, γράμματα και κλίμακες. Κάθε διαδρομή έχει τη δική της ιστορία – και η δυσκολία δεν είναι ποτέ απλώς θέμα βαθμού. Με μια βασική κατανόηση τουδιαφορετικά συστήματα βαθμολόγησηςκαι ανοιχτό μάτι γιαυποκειμενικοί παράγοντες, θα μπορείς πολύ καλύτερα νααξιολογώτις διαδρομές σας – και συγκεκριμένατρένογια αυτούς.
Είτε σε εσωτερικό χώρο είτε στην άγρια φύση, το σημαντικό είναι να συνεχίζεις – και να διασκεδάζεις στον τοίχο!
